نمونه سوالات مدارس استعدادهای درخشان زبان فارسی1
زبانشناسي (4 نمره)
مقصود از ارتباط زباني چيست؟
معمولاً انتقال پيام در ارتباط زباني در چه قالبي صورت ميگيرد؟ هريك ازموارد مقابل، مربوط به كدام دسته از انواع گويشهاست؟ گويش اصفهاني گويش بعد از صفوي
مهمترين ويژگي زبان انساني چيست؟ آن را شرح دهيد.
رعايت نقش نماي اضافه در چه مورد الزامي است؟ با ذكر يك مثال بنويسيد.
غلطهاي نگارشي موجود در عبارت زير را اصلاح كنيد.
خانم كمالي مديره محترم شخصاً آزمايشات را بررسي كرد و گزارشات تكاندهندهاي را ارائه داد.
املاي درست غلطهاي موجود در گروه كلمات زير را بنويسيد.
الغا و تفهيم – فرياد خوان گزيدهها – جذب و مد آب – رساي شهيدان – قرب و بعد – كاخ كذايي
هنگام نگارش بايد خوب ديد يعني دقت داشت و هوشيار بود.
الف) وفات حافظ در721 (؟) اتفاق افتاد. ب) او دانشمند (؟ ) است.
در توصيف به كدام دسته از جزئيات بايد پرداخت؟
نوع زبان نوشتهي زير، از نظر بيان چيست؟
دو ويژگي اين زبان را بنويسيد.
(يك تكه بوتهي كوتاه مغيلان وسط يك بيابان دراز، يك قصيدهي بلند است.)
عبارت زير را از زبان گفتاري به زبان نوشتاري بنويسيد.
بايس توي بيابون قايمش كرد.
مواد و عناصر تشكيلدهندهي توصيف را بنويسيد.
هر روز فردي به آن مكان رفت و آمد دارد.
رُمان نويس بهتر است جهانبين خواننده را عوض كند و به او بنيش تازهاي بدهد.
هستهي گروههاي اسمي زير را تعيين كنيد.
الف) همين چند كودك با هوش
ب) ديدنيترين نماز جماعت مسلمين
الف) مكتب ( )
ب) قلعه ( )
اسب دويد.
ب) به چابكي نور، شتابان از آن ميگذرم.
الف) او همچنان لنگان لنگان ميآيد.
ب) برخي از سخنسنجان، انوري، فردوسي و سعدي را از پيامبران شعر فارسي دانستهاند.
پ) تنها ماهي درياي حق ازغوطهخوردن در آب عشق و معرفت سيريناپذير است.
ت) مطالعهي دقيق آثار ادبي جان را طراوت ميبخشد.
الف) واژهي «ماهي»اسم است (گروه اسمي) چرا؟ (دو دليل)
ب) به دو دليل بنويسيد. «آن ماهيان»نهاد جمله است.
گويش چيست؟
منظور از علميبودن زبان چيست؟
دو مشكل از مشكلات شناخت زبان را نام برده و بنويسيد. زبانشناسان براي رفع مشكل چه راهحلي انديشيدهاند؟
رابطه بين كلمات «گل و لاله» و «پدر و بابا» را بيان كنيد؟
(نگارش )(5 نمره):
با توجه به علائم نگارشي،عبارت زير را نشانهگذاري كنيد؟
هنگام نگارش بايد خوب ديد يعني دقت داشت.
در ادبيات عرفاني از تمثيل به چه منظوري استفاده ميكردند؟ نويسنده در هريك از انواع و گونههاي وصف (توصيف) به مواد و عناصري نيازمند است به دو مورد اشاره كنيد؟
يك نوشته ساده داراي چه ملاك و ويژگيهايي ميباشد؟ به دو مورد اشاره كنيد.
چرا خاطرات برخي از نويسندگان پرارزشترين آثار به جا مانده از آنهاست؟ (ذكر دو مورد)
هدف از خلاصهنويسي چيست؟
اشكالات نامهي زير را بيابيد و آنها را اصلاح كنيد؟ 17/12/87 باسمهتعالي با عرض سلام موضوع: درخواست پرونده عنوان: رئيس محترم دبيرستان شهيد بهشتي اينجانب ..................................پدر دانشآموز ....................................به استناد مدارك پيوست به شهرستان تهران منتقل شدهام لذا خواهشمند است دستور فرمائيد كليهي مدارك تحصيلي فرزندم را در اختيار اينجانب قرار دهند. باتشكر
(املاء و بياموزيم.) (3 نمره)
جملات را درست كنيد؟
الف) ملت ايران بر عليه رژيم سلطنتي قيام كرد.
ب) من مسابقهاي كه ديروز برگزار شد را ديدم.
الف) هم آنان دربارهي مطبوعات مقاله نوشتند هم ما.
ب) به قول معروف بايد درس خواند تا به موفقيت رسيد.
امير و معمور – برخواسته از دل – غالب شعر – جذر و مدّ آب – دنائت و پستي – لذتبخش و تأثيرگذار
آيا كاربرد واژههاي «حواسها» و «شخصاً» درست است؟ چرا؟
در نوشتهي زير قيدها را پيدا كنيد و نوع آنها را بنويسيد. «آسمان به سرعت روشن شد و خورشيد آهسته مسير را پيمود.»
«علماي بزرگ دايم در لشگرگاه رفت و آمد داشتند و غزالي از برخورد با آنها بهرهها مييافت.»
هر دو دوست قديمي شهر
براي الگوي (صفت عالي + هسته + مضافاليه) مثالي بنويسيد.
زمان و نوع افعال زير را بنويسيد.
الف) نميپذيرد. ب) گفته باشد.
الف) احمد از امتحان نميترسد.
ب) امروز مهدي با اتوبوس به مدرسه ميرود.
با توجه به متن زير، ساختمان كلمات را مشخص كنيد.
«او علاوه بر سرودن اشعار گرانبها، از توجه به آزادي و آزاديخواهي لحظهاي غافل نبود.» 1
«عطار پير شيخ نيشابور نسخهاي از مثنوي «اسرارنامه» را به اين كودك الهي هديه كرد.»
«مهمترين ويژگي زبان "دوساختيبودن" آن است؛ برخلاف زبانهاي ديگر كه همگي تك ساختياند.»
3-
2- چرا نوشتهي زير از نظر بيان، علمي است؟
1- عبارت زير را با علامت نگارشي مناسب، كامل كنيد.
« زبان فارسي1» (هماهنگ كشوري) (سمپاد)
ضمير شخصي «او» را در جملههاي جداگانه در نقشهاي دستوري مضافاليه و مفعول به كار ببريد.
افعال گذرا و ناگذر را مشخص كنيد در صورت گذرابودن فعل، نوع گذر آن را بنويسيد.
در عبارت زير،نهاد (صاحب خبر)، گزاره (خبر) و شناسه كداماند؟ رب النوع سپيده دم از نزديكي گل سرخ شكفتهاي گذشت.
فعل ناگذر «پريد» را گذرا كنيد.
هستهي گروه اسمي زير را مشخص كنيد.
نمودار گروه اسمي (اين چند گل باغ) را كشيده، نام دقيق هريك از وابستهها را بنويسيد.
در متن زير ضمير و مرجع آن را مشخص كنيد؟
در متن زير نقشنماها را مشخص كنيد و نوع هريك را بنويسيد. «نهاد، كلمه يا گروهي از كلمات است كه معمولاً ابتداي جمله ميآيد.»
(دستور زبان فارسي )(8 نمره) :
املاي درست واژههاي نادرست را بنويسيد.
علت نادرستي جملههاي زير را بنويسيد؟
نوع نوشته زير را از نظر بيان مشخص كنيد. (با ذكر دو دليل) «دومين ويژگي زبان انساني زايايي و سومي ويژگي آن نابهجايي است.»
از راههاي مؤثر براي تقويت مهارت در نويسندگي، به دو مورد اشاره كنيد؟
چرا انسان اغلب به نقش و اهميت زبان توجه نميكند؟
(زبانشناسي) (4 نمره) :
با توجه به عبارت «آن ماهيان با ديدن صياد از آبگير گريختند» به پرسشهاي زير پاسخ دهيد.
فعلهاي جملههاي زير را از حيث گذر و ناگذر مشخص كنيد. نام دقيق فعل گذرا بنويسيد.
الف) دعوت به ارزشها و پرهيز از خشونت مهمترين عناصر فرهنگي هستند.
انواع متمم (اسم ، فعل و قيد) را در جملههاي زير مشخص كنيد.
فعل جملهي زیررا گذرا كنيد.
جمع مكسر واژههاي مقابل را بنويسيد.
با توجه به عبارت زير ساختمان كلمات را مشخص كنيد.
در جملهي زير، نهاد، گزاره و شناسه را مشخص كنيد.
(دستور) (8 نمره) :
در قرآن كريم و ادبيات عرفاني، از شيوهي مقايسه و تمثيل به چه منظوري استفاده شده است؟
علامت سوال در هريك ازموارد زير را براي بيان چه مفهومي است؟
در عبارت زير علايم نگارشي مناسب را به كار ببريد.
(نگارش):
چرا خط تحريري براي دستنوشتههاي ما خط معيار به شمار ميرود؟
املاء و بياموزيم. (3 نمره)
چرا احساس ميكنيم شناخت زبان بيهوده است؟